To wydarzenie było adresowane do wychowawców, rodziców, opiekunów, nauczycieli, katechetów, drużynowych… którzy w wielkiej liczbie połączyli się z Viana do Castelo, Loulé, Bragi, Funchal, Cerveiry, Moury, Portimão, Figueira da Foz, Porto, Lizbony i Mirandeli, potwierdzając ogromne zainteresowanie, jakie temat ten budzi w szkołach, środowiskach młodzieżowych i ogóle w społeczeństwie.

Wiele badań, zarówno krajowych, jak i międzynarodowych, wykazało statystyczny wzrost poziomu lęku i depresji wśród młodzieży. Jednocześnie rośnie świadomość co do powagi tego problemu. Psycholog Rosário Costa wyjaśniła, że chociaż lęk występuje również w młodszych grupach wiekowych – nawet u dzieci w wieku szkolnym – to częściej pojawia się w starszym wieku, kiedy zdolność do racjonalizacji i samoświadomość stają się bardziej „wyrafinowane”. „Większa świadomość sprawia, że więcej osób szuka pomocy medycznej” – zauważyła psycholog.
Przyznając, że czasami trudno jest „opisać i określić granice między różnymi rodzajami” problemów z tym związanych, Rosário Costa starała się określić czynniki genetyczne, psychologiczne, środowiskowe i społeczne, obalając przy tym niektóre mity i fałszywe przekonania na ten temat.

Psycholog przedstawiła również narzędzia służące do pracy z osobami odczuwającymi lęk i depresję w środowisku edukacyjnym, w tym różne techniki samoświadomości i refleksji, techniki oddechowe i relaksacyjne, gry fabularne, skanowanie ciała, pozytywną wizualizację, zajęcia grupowe i inne,  starając się w ten sposób przybliżyć pedagogom sposoby, które mogą oni zgłębić i wykorzystać w swojej pracy.

Niezbędna jest dobra sieć wsparcia społecznego

Chorobą, która nasila się wśród młodzieży od kilku lat, jest depresja. António Rodrigues wskazał pierwsze „negatywne i trwałe” objawy depresji młodzieńczej, takie jak „utrata radości, brak energii i nadziei”, tak „jakby przyszłość mogła być tylko taka sama lub gorsza”.

„Obecnie częstość występowania tej choroby wynosi od 8 do 16% w populacji światowej” – stwierdził. „Depresja jest obecnie drugą przyczyną niepełnosprawności na świecie i zakłada się, że do 2030 roku stanie się pierwszą”.

António Rodrigues dodał, że za tym wzrostem stoi wiele czynników. Według psychologa, przyczyniają się do tego m.in. większa świadomość społeczna, starzenie się społeczeństwa oraz większa podatność na czynniki stresogenne, na które wpływ mają również media społecznościowe. „Depresja bardzo ogranicza funkcjonowanie. Osoba cierpiąca na nią nie potrafi wyobrazić sobie przyszłości. Nie jest to zmiana nastroju, nie ma takiej samej zmienności; w przypadku depresji nie jest to możliwe. Depresja to poważna choroba” – zaznaczył. „Istnieją różne przyczyny, genetyczne, hormonalne, wydarzenia życiowe, które mogą wywołać depresję. Nie należy jej mylić ze słabością charakteru lub ograniczeniami” – podkreślił psycholog, przypominając, że jest to piętno, które często odczuwa sam chory.

Według António Rodriguesa, mamy do czynienia z „zniekształceniem rzeczywistości polegającym na nadmiernym wyolbrzymianiu ideału i niedocenianiu własnego wizerunku”. Dla psychologa nie ma wątpliwości, że w takich przypadkach konieczna jest terapia farmakologiczna i że „nie ma szybkich metod leczenia”.

Sieci społecznościowe a zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży

Specjaliści wskazali w swoich wypowiedziach na potrzebę solidnej sieci wsparcia społecznego oraz profilaktyki. Widzowie śledzący to wydarzenie w domach mieli okazję zadać kilka pytań prelegentom, którzy odpowiadali na nie, udzielając także wskazówek dotyczących przydatnych narzędzi oraz sygnałów, na które należy zwrócić szczególną uwagę.

Wpływ sieci społecznościowych na zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży był również poruszany przez wielu uczestników. Rosário Costa przypomniała, że w ostatnich latach szkoły wprowadzają pewne zasady. Według psycholog, wprowadzone zmiany „spotkały się z pozytywnym odbiorem” ze strony szkół. W tym kontekście António Rodrigues stwierdził: „staramy się również uświadamiać młodzieży, co jest pozytywne, a co negatywne”. Zaś pani Costa dodała: “Czasami brakuje im krytycznego spojrzenia. Młodzież ma duże trudności z samokontrolą i radzeniem sobie z frustracją”.

Na koniec dyrektor wydawniczy „Salesianos Editora”, ks. Rui Alberto, zauważył, że zainteresowanie wzbudzone przez pozycję „Zdrowie psychiczne młodzieży: rozpoznawać, aby towarzyszyć” i to webinarium oznacza, że ludzie są „wrażliwi” na tę kwestię. „To już krok naprzód” – stwierdził. Salezjanin podkreślił również, że ten podręcznik ma być pomocnym narzędziem dla wychowawców, bo jest to pozycja napisana zrozumiałym językiem, ale nie powinien zastępować „specjalistycznej pomocy”.

Źródło: Salezjanie Portugalii