Z tymi miejscami zwi\u0105zane s\u0105 historie dzieci, które trafiaj\u0105 do Domu Dziecka “Don Bosco” w Makululu w Zambii. Zazwyczaj maj\u0105 od 7 do 18 lat, cho\u0107 zdarzaj\u0105 si\u0119 wyj\u0105tki i czasami s\u0105 jeszcze m\u0142odsze. Niektóre z nich s\u0105 sierotami, inne pochodz\u0105 z g\u0142\u0119boko dysfunkcyjnych rodzin, naznaczonych przemoc\u0105, uzale\u017cnieniami i skrajnym ubóstwem.<\/p>\n
“Ciloto 1”: miejsce przej\u015bciowe, nie sta\u0142ego pobytu <\/strong><\/p>\n “Ciloto” nie jest wielkim o\u015brodkiem ani zamkni\u0119tym sieroci\u0144cem. Jest to dom, miejsce, w którym ci m\u0142odzi ludzie z ulicy mog\u0105 si\u0119 na jaki\u015b czas zatrzyma\u0107, odzyska\u0107 równowag\u0119 i rozpocz\u0105\u0107 proces odbudowy swojego \u017cycia. Jest to droga formacji i edukacji, która stopniowo przygotowuje ich do powrotu do rodziny lub reintegracji ze spo\u0142eczno\u015bci\u0105.<\/p>\n Salezjanie wraz ze \u015bwieckimi wspó\u0142pracownikami zapewniaj\u0105 tym dzieciom bezpieczne miejsce do \u017cycia, regularne posi\u0142ki, dost\u0119p do czystej wody i podstawow\u0105 opiek\u0119 medyczn\u0105, która w wielu przypadkach ratuje zdrowie, a czasem nawet \u017cycie. Jednocze\u015bnie rozpoczyna si\u0119 proces wychowawczy, g\u0142\u0119boko zakorzeniony w systemie prewencyjnym \u015bw. Jana Bosko. Dzieci nie s\u0105 oceniane na podstawie swojej przesz\u0142o\u015bci, ale akceptowane takimi, jakimi s\u0105 – z ca\u0142\u0105 swoj\u0105 histori\u0105, strachem i nieufno\u015bci\u0105. S\u0142uchaj\u0105c opowie\u015bci tych m\u0142odych ludzi mieszkaj\u0105cych w “Ciloto”, mo\u017cna us\u0142ysze\u0107 taki g\u0142os: „My\u015bla\u0142em, \u017ce wszyscy chc\u0105, abym szybko si\u0119 zmieni\u0142. A tutaj nikt mnie nie pogania\u0142. Dali mi czas. I nie opu\u015bcili mnie, nawet gdy pope\u0142nia\u0142em b\u0142\u0119dy”<\/strong>.<\/p>\n Znaczna cz\u0119\u015b\u0107 dzieci, które trafiaj\u0105 do “Ciloto”, zmaga si\u0119 z uzale\u017cnieniem, cz\u0119sto od kleju. Uzale\u017cnienie nie definiuje tutaj cz\u0142owieka – jest oznak\u0105 zranienia. Proces wychodzenia z uzale\u017cnienia obejmuje opiek\u0119 medyczn\u0105, sta\u0142y nadzór wychowawczy i codzienny program, która pomaga dziecku odzyska\u0107 kontrol\u0119 nad w\u0142asnym \u017cyciem. “Ciloto 2”: uzdrowienie i przemiana<\/strong><\/p>\n W odpowiedzi na coraz powa\u017cniejsze potrzeby dzieci i m\u0142odzie\u017cy, których droga prowadzi\u0142a przez najg\u0142\u0119bsze rany – uzale\u017cnienia, traumy i konsekwencje \u017cycia na ulicy – powsta\u0142a druga placówka „Ciloto”: o\u015brodek rehabilitacji i wsparcia, do którego trafiaj\u0105 m\u0142odzi ludzie wymagaj\u0105cy szczególnej opieki. Jest to miejsce, w którym codzienna i sta\u0142a obecno\u015b\u0107 wychowawców oraz specjalistyczne wsparcie psychologiczne tworz\u0105 przestrze\u0144 powolnego uzdrawiania, które wymaga czasu, cierpliwo\u015bci i delikatnego towarzyszenia.<\/p>\n Integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 “Ciloto 2” jest gospodarstwo rolne prowadzone w pobli\u017cu o\u015brodka, które stopniowo staje si\u0119 przestrzeni\u0105 nie tylko pracy, ale tak\u017ce wewn\u0119trznej odbudowy. „Jego celem jest uczenie si\u0119 samowystarczalno\u015bci i troska o stworzenie, dlatego wykorzystujemy energi\u0119 s\u0142oneczn\u0105 i biogaz, ucz\u0105c m\u0142odzie\u017c odpowiedzialnego korzystania z darów ziemi” – stwierdza ks. Piotr Gozdalski, ekonom i wikariusz wspólnoty. “W gospodarstwie hoduje si\u0119 \u015bwinie, przygotowuje produkty spo\u017cywcze, funkcjonuj\u0105 stawy rybne, s\u0142u\u017c\u0105c zarówno domowi, jak i lokalnej spo\u0142eczno\u015bci. Uprawia si\u0119 tam kukurydz\u0119, soj\u0119 i s\u0142oneczniki; jest równie\u017c sad z drzewami owocowymi i prowadzona jest hodowla kur niosek”.<\/p>\n Dla tych m\u0142odych, przebywaj\u0105cych w “Ciloto”, niewielkie zaanga\u017cowanie w prace gospodarskie stanowi cz\u0119\u015b\u0107 procesu rehabilitacji: kontakt z ziemi\u0105, regularne wykonywanie prostych zada\u0144 i cierpliwe oczekiwanie na owoce – to wszystko uczy, \u017ce \u017cycie – podobnie jak zasiane ziarno – potrzebuje czasu, troski i wierno\u015bci, aby mog\u0142o si\u0119 rozwija\u0107.<\/p>\n Droga w kierunku przysz\u0142o\u015bci <\/strong><\/p>\n “Ciloto” nie jest celem samym w sobie, ale etapem na drodze. Tam, gdzie to mo\u017cliwe, salezjanie podejmuj\u0105 cierpliwe poszukiwania rodzin – cz\u0119sto w odleg\u0142ych rejonach Zambii – staraj\u0105c si\u0119 odnale\u017a\u0107 krewnych tych dzieci i przygotowa\u0107 warunki do ich bezpiecznego powrotu. Reintegracja z rodzin\u0105 lub lokaln\u0105 spo\u0142eczno\u015bci\u0105, a czasem powierzenie dzieci innym placówkom, jest jednym z najwa\u017cniejszych owoców tej misji.<\/p>\n Od pocz\u0105tku istnienia tego Domu Dziecka wsparcie otrzyma\u0142o 243 dzieci. 142 dzieci powróci\u0142o ju\u017c do swoich rodzin lub lokalnych spo\u0142eczno\u015bci. S\u0105 te\u017c trudne historie, przerwane drogi, powroty na ulic\u0119, etapy wymagaj\u0105ce nowego wsparcia.<\/p>\n Liczby te nie odzwierciedlaj\u0105 ilo\u015bci sukcesów lub pora\u017cek, ale s\u0105 wyrazem prawdziwych, cz\u0119sto z\u0142o\u017conych i bolesnych historii, które wci\u0105\u017c istniej\u0105.<\/p>\n
Wspólne \u017cycie uczy ich zasad wspó\u0142istnienia, szacunku i odpowiedzialno\u015bci wobec siebie i innych. Nauka, obowi\u0105zki, praca, sport i odpoczynek sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 na program dnia, przywracaj\u0105c poczucie bezpiecze\u0144stwa dzieciom, które wcze\u015bniej zna\u0142y tylko chaos ulicy. Sprzeczki nie s\u0105 karane, ale spokojnie omawiane. B\u0142\u0119dy nie s\u0105 powodem do odrzucenia, ale okazj\u0105 do nauki. Najwa\u017cniejszym narz\u0119dziem wychowawczym pozostaje relacja z doros\u0142ym, który jest obecny i koherentny w swoim post\u0119powaniu.<\/p>\n
Zdarzaj\u0105 si\u0119 nawroty, ucieczki na ulic\u0119 i chwile zw\u0105tpienia. Jednak do\u015bwiadczenie pokazuje, \u017ce dziecko, które przynajmniej raz do\u015bwiadczy\u0142o bezpiecznego domu i obecno\u015bci doros\u0142ych, nosi w sobie pami\u0119\u0107 o tym, co dobre, do czego mo\u017ce powróci\u0107.<\/p>\n