{"id":1036378,"date":"2026-05-26T22:00:00","date_gmt":"2026-05-26T20:00:00","guid":{"rendered":""},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T22:00:00","slug":"trans-28180-8","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/infoans.news\/pl\/trans-28180-8\/","title":{"rendered":"W\u0142ochy \u2013 Ochrona warto\u015bci ludzkich w erze sztucznej inteligencji. Ks. Francesco Preite o misji edukacyjnej \u201cSalesiani per il sociale\u201d"},"content":{"rendered":"

\u017byjemy w czasach, w których technologia rozwija si\u0119 szybciej ni\u017c nasza zbiorowa zdolno\u015b\u0107 do zrozumienia jej konsekwencji. Sztuczna inteligencja, cyfryzacja i algorytmy zmieniaj\u0105 prac\u0119, relacje, edukacj\u0119, komunikacj\u0119, a nawet sposób postrzegania samych siebie. W\u0142a\u015bnie w kontek\u015bcie tej epokowej zmiany papie\u017c Leon XIV<\/strong>, czyni\u0105c to w encyklice “Magnifica Humanitas”, stawia Ko\u015bcio\u0142owi i \u015bwiatu kluczowe pytanie: jak\u0105 wizj\u0119 cz\u0142owieka chcemy zachowa\u0107 w erze sztucznej inteligencji?<\/strong><\/p>\n

Encyklika od razu wskazuje, o co toczy si\u0119 gra: “Wspania\u0142e cz\u0142owiecze\u0144stwo stworzone przez Boga staje dzi\u015b wobec decyduj\u0105cego wyboru: wznie\u015b\u0107 now\u0105 wie\u017c\u0119 Babel albo budowa\u0107 miasto, w którym Bóg i ludzko\u015b\u0107 zamieszkuj\u0105 razem”. Nie jest to abstrakcyjna refleksja na temat technologii. Jest to wizja, która wzywa wspólnoty wychowawcze, instytucje, trzeci sektor i Ko\u015bció\u0142 do zachowania tego, co ludzkie w obliczu przemian tera\u017aniejszo\u015bci, wskazuj\u0105c jasny kierunek dotycz\u0105cy przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n

St\u0105d te\u017c organizacja „Salesiani per il sociale” dostrzega w “Magnifica Humanitas” kierunek dzia\u0142ania g\u0142\u0119boko zbli\u017cony do w\u0142asnej misji wychowawczej i spo\u0142ecznej.<\/strong><\/p>\n

“Chroni\u0107 to, co ludzkie, i budowa\u0107 nadziej\u0119”<\/strong><\/p>\n

Refleksja papie\u017ca Leona XIV znajduje g\u0142\u0119boki odd\u017awi\u0119k w codziennej dzia\u0142alno\u015bci salezja\u0144skich dzie\u0142 spo\u0142ecznych, jak to podkre\u015bla ks. Francesco Preite<\/strong>, krajowy prezes organizacji „Salesiani per il sociale”<\/strong>:<\/p>\n

Encyklika Magnifica Humanitas <\/em>papie\u017ca Leona XIV stanowi dla Ko\u015bcio\u0142a i spo\u0142ecze\u0144stwa niezb\u0119dne przes\u0142anie dotycz\u0105ce czasów, w których \u017cyjemy. Sztuczna inteligencja i nowe technologie to nie tylko narz\u0119dzia techniczne: maj\u0105 one wp\u0142yw na \u017cycie ludzi, edukacj\u0119, prac\u0119, wolno\u015b\u0107, relacje mi\u0119dzyludzkie oraz jako\u015b\u0107 demokracji. Organizacja „Salesiani per il sociale” przyjmuje to wezwanie w duchu odpowiedzialno\u015bci wychowawczej i publicznej<\/strong>. Transformacja cyfrowa mo\u017ce otworzy\u0107 nowe mo\u017cliwo\u015bci, ale mo\u017ce równie\u017c generowa\u0107 wykluczenie, uzale\u017cnienia, nierówno\u015bci i nowe formy marginalizacji, zw\u0142aszcza w przypadku dzieci i m\u0142odzie\u017cy znajduj\u0105cych si\u0119 w trudnej sytuacji.<\/p>\n

Dlatego ta czuje si\u0119 zobowi\u0105zana do promowania humanitarnego, etycznego i odpowiedzialnego wykorzystania innowacji<\/strong>, ukierunkowanego na godno\u015b\u0107 osoby, ochron\u0119 nieletnich, dobro wspólne i sprawiedliwo\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105. Wychowywanie oznacza dzi\u015b równie\u017c odpowiednie towarzyszenie m\u0142odym ludziom, aby pozostali wolni, krytyczni i odgrywali aktywn\u0105 rol\u0119 w procesie transformacji cyfrowej. W duchu charyzmatu Ksi\u0119dza Bosko<\/strong> chce nadal towarzyszy\u0107 m\u0142odym ludziom nie tylko w zwalczaniu znanych ju\u017c form ubóstwa, ale tak\u017ce w odniesieniu do nowych form spowodowanych zmianami technologicznymi. Wyzwanie zwi\u0105zane ze sztuczn\u0105 inteligencj\u0105 wymaga od wspólnot wychowawczych, instytucji, trzeciego sektora i Ko\u015bcio\u0142a nowego sojuszu edukacyjnego, zdolnego do ochrony tego, co ludzkie, i budowania nadziei.<\/p>\n

Wsparcie wychowawcze dla najs\u0142abszych ludzi m\u0142odych  <\/strong><\/p>\n

Obecnie krajowa sie\u0107 salezja\u0144skich instytucji spo\u0142ecznych obejmuje 33 rodzine domy dziecka, 45 o\u015brodków dziennych, setki placówek spo\u0142ecznych i edukacyjnych rozsianych od pó\u0142nocy po po\u0142udnie kraju<\/strong>. S\u0105 to miejsca, w których tysi\u0105ce dzieci i m\u0142odzie\u017cy spotykaj\u0105 ka\u017cdego dnia doros\u0142ych zdolnych do towarzyszenia im, wspierania ich i dbania o ich rozwój. Jest to misja wyp\u0142ywaj\u0105ca z samego serca charyzmatu Ksi\u0119dza Bosko.<\/p>\n

Ksi\u0105dz Bosko rozumia\u0142 bardzo dobrze, \u017ce ludzie m\u0142odzi znajduj\u0105ce si\u0119 w trudnej sytuacji potrzebuj\u0105 nie tylko pomocy, ale tak\u017ce relacji, które buduj\u0105 zaufanie, poczucie godno\u015bci i przysz\u0142o\u015b\u0107. Dzisiaj, w erze sztucznej inteligencji, ta sama intuicja wychowawcza wci\u0105\u017c jest aktualna.<\/p>\n

Nowe formy ubóstwa edukacyjnego w erze cyfrowej<\/strong><\/p>\n

Dzisiejsze ubóstwo edukacyjne<\/strong> nie ogranicza si\u0119 ju\u017c wy\u0142\u0105cznie do braku dost\u0119pu do szko\u0142y czy kultury. Oznacza ono równie\u017c pozbawienie umiej\u0119tno\u015bci niezb\u0119dnych do krytycznego poruszania si\u0119 w \u015bwiecie cyfrowym, dorastanie w coraz bardziej kruchych relacjach<\/strong>, nara\u017cenie na uzale\u017cnienie od technologii, manipulacj\u0119 algorytmami, samotno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 i izolacj\u0119<\/strong>. Oznacza to przede wszystkim ryzyko sprowadzenia cz\u0142owieka do roli danych, wyników i liczb. Dlatego encyklika podkre\u015bla, \u017ce mocniejsze nie oznacza koniecznie lepsze. Decyduj\u0105cym kryterium pozostaje godno\u015b\u0107 osoby<\/strong>.<\/p>\n

I w\u0142a\u015bnie w tym miejscu misja wychowawcza „Salesiani per il sociale” g\u0142\u0119boko pokrywa si\u0119 z nauczaniem papie\u017ca Leona XIV.<\/strong><\/p>\n

\u017baden algorytm nie zast\u0105pi relacji wychowawczej<\/strong><\/p>\n

Ka\u017cdego dnia organizacja „Salesiani per il sociale” dzia\u0142a na rzecz ochrony tego, czego \u017cadna technologia nigdy nie b\u0119dzie w stanie zast\u0105pi\u0107: relacji wychowawczej.<\/p>\n

Encyklika jasno stwierdza, \u017ce tak zwane sztuczne inteligencje nie prze\u017cywaj\u0105 do\u015bwiadcze\u0144, nie posiadaj\u0105 cia\u0142a, nie do\u015bwiadczaj\u0105 rado\u015bci ani bólu, nie znaj\u0105 z w\u0142asnego do\u015bwiadczenia, czym jest mi\u0142o\u015b\u0107, praca i odpowiedzialno\u015b\u0107.
Dlatego te\u017c wspó\u0142czesne wyzwanie edukacyjne nie mo\u017ce ogranicza\u0107 si\u0119 do umiej\u0119tno\u015bci korzystania z technologii. Trzeba towarzyszy\u0107 m\u0142odym ludziom, aby w obliczu cyfrowej transformacji pozostali lud\u017ami, pomagaj\u0105c im sta\u0107 si\u0119 osobami wolnymi, \u015bwiadomymi, krytycznymi i potrafi\u0105cymi korzysta\u0107 z technologii, nie staj\u0105c si\u0119 jej wi\u0119\u017aniami<\/strong>.<\/p>\n

Spo\u0142eczno\u015bci edukacyjne, które dbaj\u0105 o to, aby nikt nie zosta\u0142 w tyle<\/strong><\/p>\n

Papie\u017c Leon XIV ostrzega przed ryzykiem powstania spo\u0142ecze\u0144stwa, w którym powierzenie w praktyce algorytmowi uprawnie\u0144 do decydowania o tym, kto zas\u0142uguje na co\u015b, a kto nie, oznacza na nowo zdefiniowanie granic ludzkich mo\u017cliwo\u015bci. Jest to bardzo wa\u017cne. Poniewa\u017c na edukacyjnych i spo\u0142ecznych peryferiach, z którymi organizacja „Salesiani per il sociale” styka si\u0119 ka\u017cdego dnia, ryzyko wykluczenia nie jest teoretyczne. Jest ono realne i dotyczy dost\u0119pu do edukacji, pracy, uczestnictwa w \u017cyciu spo\u0142ecznym oraz praw. Dbanie o cz\u0142owiecze\u0144stwo oznacza dzi\u015b budowanie spo\u0142eczno\u015bci wychowawczych, które nie pozostawiaj\u0105 nikogo w tyle<\/strong>, zawieranie sojuszy mi\u0119dzy szko\u0142\u0105, trzecim sektorem, rodzinami, instytucjami i Ko\u015bcio\u0142em; tworzenie przestrzeni, w których dzieci i m\u0142odzie\u017c mog\u0105 do\u015bwiadcza\u0107 s\u0142uchania, uczestnictwa i przysz\u0142o\u015bci. Oznacza to dalsz\u0105 obecno\u015b\u0107 w najbardziej wra\u017cliwych obszarach funkcjonowania kraju poprzez konkretn\u0105, codzienn\u0105 i kompetentn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 edukacyjn\u0105.<\/p>\n

Wychowanie do wolno\u015bci w erze sztucznej inteligencji<\/strong><\/p>\n

Organizacja „Salesiani per il sociale” podchodzi do nowych technologii i sztucznej inteligencji nie ze strachem, lecz z pedagogiczn\u0105 rozwag\u0105<\/strong>.<\/p>\n

Dla „Salesiani per il sociale” wychowanie oznacza zatem pomaganie m\u0142odym ludziom w rozwijaniu krytycznego my\u015blenia, odpowiedzialno\u015bci i umiej\u0119tno\u015bci rozeznania, towarzysz\u0105c im na drodze stawania si\u0119 protagonistami w\u0142asnego \u017cycia i \u015bwiadomymi obywatelami.<\/p>\n

Budowniczowie komunii w erze sztucznej inteligencji<\/strong><\/p>\n

S\u0142owa, które papie\u017c Leon XIV wybra\u0142 na zako\u0144czenie encykliki, wydaj\u0105 si\u0119 odnosi\u0107 bezpo\u015brednio równie\u017c do misji wychowawczej salezjanów: by\u0107 „budowniczymi komunii, a nie architektami wie\u017cy Babel”. W czasach, w których istnieje ryzyko pomylenia szybko\u015bci z post\u0119pem, \u0142\u0105czno\u015bci z relacjami, wydajno\u015bci z godno\u015bci\u0105, organizacja „Salesiani per il sociale” nadal chce by\u0107 u boku najbardziej potrzebuj\u0105cej m\u0142odzie\u017cy, aby strzec tego, co naprawd\u0119 czyni przysz\u0142o\u015b\u0107 ludzk\u0105. Technologia mo\u017ce bowiem zmieni\u0107 \u015bwiat, ale tylko autentyczne relacje, wspólnoty wychowawcze i wspólna odpowiedzialno\u015b\u0107 mog\u0105 zmieni\u0107 \u017cycie ludzi<\/strong>. I za ka\u017cdym razem, gdy potrzebuj\u0105cy m\u0142ody cz\u0142owiek zostaje przyj\u0119ty, wys\u0142uchany i otoczony opiek\u0105, realizowana jest wychowawcza wizja Ksi\u0119dza Bosko, nawet w erze sztucznej inteligencji.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u017byjemy w czasach, w których technologia rozwija si\u0119 szybciej ni\u017c nasza zbiorowa zdolno\u015b\u0107 do zrozumienia jej konsekwencji. Sztuczna inteligencja, cyfryzacja […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2028180,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[3639,787,3644],"tags":[],"class_list":["post-1036378","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-interameryka","category-spolecznosc","category-srodziemnomorski"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1036378","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1036378"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1036378\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2028180"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1036378"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1036378"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/infoans.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1036378"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}