Wystawa obejmuje dwie sale. W pierwszej z nich przybliżone zostały idee misjonarzy salezjańskich dotyczących misji, którzy przybyli do Patagonii pod koniec XIX wieku, pozostając pod wpływem wizji kolonialnej. Kontakt z rzeczywistością dotyczącą rdzennych mieszkańców stopniowo zmieniał to ich podejście, obalając uprzedzenia i ujawniając bogactwo kulturowe, społeczne i duchowe ludu Selk’nam.
Niektórzy misjonarze salezjańscy aktywnie potępiali niesprawiedliwości, jakich doświadczały te społeczności w czasie procesu kolonizacji. Wśród nich wyróżniają się takie postaci, jak Domenico Milanesio, mediator międzyetniczny i kulturowy, oraz Alberto Maria de Agostini, którego działalność fotograficzna, naukowa i duszpasterska przyczyniła się do głębokiej zmiany na poziomie ówczesnej wrażliwości misyjnej.
W drugiej sali można oglądać 30 fotografii wykonanych przez ks. De Agostiniego na początku XX wieku, które dokumentują tradycje, wierzenia, ubiór i organizację społeczną ludu Selk’nam. Wystawę uzupełnia fragment filmu dokumentalnego „Terre Magellaniche” (1933), jednego z pierwszych filmów przedstawiających rdzennych mieszkańców Ziemi Ognistej i południowej Patagonii, a także kolekcja grotów strzał używanych przez Selk’nam, które są własnością muzeum, a które stanowią unikalne pozostałości po tysiącletniej kulturze, która była na skraju zaniku..
Inauguracja tej drugiej części wystawy miała miejsce 15 stycznia br. w ramach konferencji zatytułowanej „Reparación y revitalización de la memoria Selk’nam de Tierra del Fuego” (Naprawa i rewitalizacja pamięci dotyczącej ludu Selk’nam z Ziemi Ognistej). W konferencji wzięli udział: Margarita Angélica Maldonado, potomkini z ludu Selk’nam i propagatorka kultury z Rio Grande (Argentyna); Manuel Peris, chilijski artysta wizualny, grafik i profesor sztuki, a także Alejandra Muñoz-Tapia, psycholog społeczna ludi Mapuche i doktor psychologii.
Spotkanie to pozwoliło lepiej poznać procesy kulturowe, społeczne i legislacyjne, które obecnie umożliwiają przywrócenie zbiorowej pamięci związanej z tym ludem, który przez dziesięciolecia był uważany za „wymarły”, a dziś domaga się swojej tożsamości i praw zarówno w Argentynie, jak i w Chile.
Wraz z drugą fazą tej wystawy zorganizowanej w kontekście obchodów 150. rocznicy pierwszej salezjańskiej wyprawy misyjnej wysłanej przez Księdza Bosko, Muzeum „Misiones Salesianas” potwierdza swoje zaangażowanie jako przestrzeń kulturalna i edukacyjna, która troszczy się o pamięć, międzykulturowy szacunek i budowanie bardziej sprawiedliwej teraźniejszości poprzez wsłuchiwanie się w przeszłość.
Wystawa będzie dostępna bezpłatnie do 11 kwietnia w Muzeum „Misiones Salesianas” (calle Lisboa, 4 w Madrycie), od wtorku do soboty w godzinach od 10:00 do 14:00, a w piątki również od 16:00 do 20:00.
