Watykan – Słuchać, aby edukować: życie konsekrowane w służbie misji wychowawczej Kościoła

Synodalne słuchanie w kontekście misji wychowawczej

W spotkaniu wzięło udział ponad sto osób, które zgromadziły się osobiście na miejscu, a także około stu pięćdziesięciu osób podłączonych online: przełożeni i przełożone generalne wraz z osobami odpowiedzialnymi za edukację z wielu zgromadzeń zakonnych.

Inicjatywa ta wpisuje się w proces zapoczątkowany ponad dziesięć lat temu przez Komisję ds. Edukacji UISG i USG, prowadzony w stałym dialogu z Dykasterium ds. Kultury i Edukacji. Było to prawdziwe synodalne doświadczenie słuchania i rozeznania, mające na celu ponowne odczytanie misji wychowawczej, jaką ma do wypełnienia życie konsekrowane w świetle obecnych wyzwań.

Zgromadzenie Salezjańskie reprezentowali przedstawiciele Sektora Duszpasterstwa Młodzieży w osobach radcy generalnego, ks. Rafaela Bejarano, a także ks. Jerry’ego Matsoumbou, członka Sektora Duszpasterstwa Młodzieży i referenta dla Afryki.

Przesłanie kard. José Tolentino de Mendonça: szkoła prorocka

Głównym prelegentem spotkania był kardynał José Tolentino de Mendonça, prefekt Dykasterii ds. Kultury i Edukacji. W swoim wystąpieniu podkreślił on pilną potrzebę wsłuchiwania się w kulturę młodych ludzi oraz postrzegania życia konsekrowanego jako służby w kontekście powszechnej misji wychowawczej Kościoła.

“Szkoła – stwierdził – musi być miejscem dialogu w zsekularyzowanym świecie. Szkoła katolicka jest miejscem spotkania wszystkich, kultur, pokoleń, tradycji; jest miejscem wiarygodności, a przede wszystkim proroctwa”.
Stąd pojawiło się z jego strony zaproszenie do rozpoczęcia nowego etapu proroczej przemiany, aby na nowo odkryć etos wychowania katolickiego. Prefekt wezwał ponadto zgromadzenia, aby pozostały wierne fundamentalnym wartościom: Ewangelii Jezusa, miłości i otwartości na wszystkich, przyjmowaniu osoby w jej różnorodności. Słuchanie, jak zaznaczył, jest procesem wymagającym, który potrzebuje czasu i zaangażowania. Tylko wychodząc z bezruchu i rutyny będzie można sprostać wyzwaniu wychowawczemu.

Zgromadzenia zakonne powinny uznać swoją „wielowątkową konstelację nadziei”: różnorodną pod względem charyzmatów, ale zjednoczoną w misji. A swoje wystąpienie zakończył sugestywnym obrazem: być „niebem pełnym gwiazd dla nowych pokoleń”, wybierając „mistykę całości” w sztuce wychowywania.

Na nowo przeanalizować Globalny Pakt Edukacyjny

Kardynał wezwał zgromadzenia zakonne zajmujące się edukacją i wychowaniem do przyjęcia trzech głównych założeń Globalnego Paktu Edukacyjnego, które przywołał niedawno papież Leon XIV:

1. Pielęgnowanie życia wewnętrznego. Smutku i niepokoju młodzieży nie da się wyleczyć wyłącznie za pomocą rozwiązań technicznych czy farmakologicznych. Edukacja musi pomagać w odkrywaniu i pielęgnowaniu wewnętrznego wymiaru osoby;
2. Technologia cyfrowa w służbie człowieka. Technologia nie może być celem samym w sobie, lecz musi pozostać narzędziem służącym godności i integralnemu rozwojowi osoby;
3. Wychowywać do pokoju. Pokój nie przychodzi sam: to kultura, której trzeba się uczyć. Trzeba „rozbroić” szkoły, a przede wszystkim serca, kształtując młodych twórców pokoju.

Wyzwania i perspektywy

W trakcie wspólnej debaty pojawiło się kilka kluczowych pytań: Jak wychowywać do życia wewnętrznego? Jak towarzyszyć młodzieży znajdującej się w trudnej sytuacji czy oddalonej od wiary? Jak wzmocnić tożsamość szkoły katolickiej w dialogu ze współczesnym światem? Jak wzmocnić i uczynić bardziej skuteczną współpracę między zgromadzeniami zakonnymi?

Wśród priorytetów wskazanych w kontekście ożywienia działalności wychowawczej znalazły się następujące:

– wzmocnienie współpracy między zgromadzeniami a diecezjami;
– inwestowanie w formację świeckich jako liderów edukacyjnych;
– promowanie synodalności i współpracy między zgromadzeniami;
– tworzenie stałych przestrzeni wzajemnego słuchania i wspólnej refleksji;
– aktywne angażowanie rodzin i wspólnot wychowawczych.

Wspólna misja

W kontekście Jubileuszu Świata Edukacji spotkanie to stanowczo potwierdziło, że dzisiejsza edukacja jest wspólną misją. Misją, która wymaga współpracy, kreatywności oraz wierności Ewangelii i własnemu charyzmatowi.

Tylko w ten sposób możliwe będzie dostrzeżenie i docenienie „ogromnego dobra”, które każdego dnia realizuje się w dziełach edukacyjnych i wychowawczych na całym świecie, nawet w najtrudniejszych warunkach.

W tym przedsięwzięciu życie konsekrowane jest powołane do stania się prawdziwym „niebem pełnym gwiazd dla nowych pokoleń”.